Werkstress verminderen en je werkgeluk verhogen
Met kortdurende stress is op zich niks mis. Het kan net dat extra zetje geven om met focus efficiënt te werken en veel voor elkaar te krijgen. Maar als ik dan lees in een rapport van TNO dat stress op het werk beroepsziekte nummer 1 is dan is er iets anders aan de hand.
Dat klinkt ronduit ongezond. Volgens TNO ervaart 34% van de werknemers werkdruk of werkstress, 16% heeft last van burn-out klachten, 34% ervaart (te) hoge taakeisen, 21% heeft te maken met ongewenst gedrag op het werk.
Dus iedere 6e of 7de werknemer (16%) ervaart burn-out klachten, slaapt waarschijnlijk slecht, ervaart gezondheidsklachten en heeft weinig energie over voor de activiteiten en mensen die het leven leuk maken. Gelukkig ken ik het zelf niet maar in mijn familie, vrienden en werk kring wel.
Het is niet voor niets dat er vanaf 2017 jaarlijks een ‘week van het Werkgeluk’ gehouden wordt. Klinkt goed maar de aanleiding is eigenlijk te triest voor woorden.
Waardoor is er steeds meer werkstress?
We zijn ooit –collectief, een bepaalde weg ingeslagen en we blijven er op doorgaan terwijl de nadelen steeds duidelijker worden. De lat ligt steeds hoger, we moeten en willen steeds meer, het moet sneller, 24 uur per dag, 7 dagen in de week.
De nadelen daarvan worden steeds zichtbaarder. Economische groei ten koste van het milieu en de vervuiling van de Aarde. De toenemende werkdruk en stress in organisaties en het leven van mensen. De los vaste contracten en daarmee financiële stress. De belangen van aandeelhouders die voor gaan op medewerkersbelangen.
Collega’s of veranderingen op je werk als bron van stress
Een nieuwe collega of een nieuwe leidinggevende kan een bron van stress op je werk zijn. Of wat dacht je van een reorganisatie? Ik heb (toen ik nog in loondienst was) meerdere reorganisaties meegemaakt. De ene keer kwam ik daar ‘goed’ uit maar ik heb ook meegemaakt dat ik er slechter uitkwam. In zo’n tijd kreeg ik voor het eerst van mijn leven een wortelkanaalbehandeling.
Vrij kort daarna was ik opnieuw bij de tandarts met kiespijn. De tandarts vroeg me toen of ik misschien stress in mijn leven had? Want dat zag hij wel vaker: klachten aan het gebit bij mensen die daarvoor nooit last hadden.
Pas toen viel bij mij het kwartje dat de reorganisatie op mijn werk veel meer impact op me had dan ik dacht…. Het was schouders er onder, doorzetten en ik bedacht me niet eens dat er ook nog andere mogelijkheden waren dan dat.
Minder stress op het werk en meer werkgeluk
Alex Kjerulf is oprichter en Chief Happiness Officer van Woohoo Inc. en een van ’s werelds toonaangevende experts op het gebied van geluk op het werk. Hij stelt dat de succesvolle bedrijven van de toekomst, bedrijven zijn die het geluk van hun medewerkers als belangrijkste doelstelling hebben.
Eerst gelukkige medewerkers, vervolgens gelukkige klanten en tot slot gelukkige aandeelhouders.
Terwijl nu, voor de meeste bedrijven de volgorde is; gelukkige aandeelhouders, dan gelukkige klanten en misschien gelukkige medewerkers.
Met de ‘nieuwe’ volgorde van doelstellingen staat het geluk van de medewerker voorop, als een basisvoorwaarde voor een succesvol bedrijf. En ja, je kunt het merken of mensen blij zijn in hun werk, of niet. Het geeft net dat beetje extra waardoor je je als klant gezien voelt.
Wat er nodig is voor werkgeluk?
Alex Kjerulf stelt dat iedereen gelukkig kan zijn op zijn of haar werk. Volgens hem is daar voor nodig:
• Resultaten: Je bent goed in wat je doet. Of dat nu schoonmaken, high tech werk, de zorg of wat dan ook is.
• Betekenis: Je ziet dat wat jij doet als zinvol/ betekenisvol voor een ander. Het kan zijn dat wat je doet een schakel in een hele lange keten is maar zonder jouw schakel kan een ander niet verder.
• Relaties: Om gelukkig te zijn op het werk heb je het gevoel nodig dat je er bij hoort. Dat je jezelf kunt zijn met ‘al’ je eigenaardigheden. Dat je gezien wordt. Door collega’s en je manager.
• Dat collega’s en manager je waarderen en dit ook laten weten en voelen door positieve feedback. En dat kan heel simpel met een welgemeend compliment of dank je wel.
Dat klinkt best haalbaar maar wat als het op jouw werkplek niet zo is?
Wie is er verantwoordelijk voor jouw werkgeluk?
Ik zou zeggen dat het een gedeelde verantwoordelijkheid is. Voor de werkgever en de werknemer. Als je niet lekker op je plek zit is het goed om dat zeker te bespreken met een leidinggevende, P&O of bijvoorbeeld een vertrouwenspersoon.
Uit eigen ervaring weet ik dat als je een ‘goede’ leidinggevende treft er heel veel mogelijk is. Zo ben ik ooit vanuit gesprekken met haar gestart met de deeltijdopleiding Arbeid -en Organisatie sociologie.
Maar in een andere werksituatie, na weer een reorganisatie kwamen we er niet uit. Uiteindelijk heeft dat geleid tot mijn keuze om daar te stoppen maar werd daarbij wel gefaciliteerd door de organisatie.
Verantwoordelijkheid van de werkgever om werkstress te voorkomen
In de Arbowet zijn tal van verantwoordelijkheden opgenomen die de veiligheid en gezondheid van medewerkers moeten waarborgen. Werkgeluk staat daar niet bij😏 Ik noem een aantal voorbeelden van wat er wel in staat:
- Zo veel als mogelijk voorkomen en beperken van monotone en tempo gebonden arbeid.
- Het geven van voorlichting en onderricht aan de werknemers. De voorlichting en het onderricht kunnen betrekking hebben op het gebruik van arbeidsmiddelen of persoonlijke beschermingsmiddelen, maar ook over hoe er in een bedrijf wordt omgegaan met agressie en geweld en seksuele intimidatie.
- De inrichting van de arbeidsplaatsen, de werkmethoden, gebruikte arbeidsmiddelen en arbeidsinhoud zo veel als mogelijk aanpassen aan de persoonlijke eigenschappen van de werknemers met een structurele functionele beperking door bijvoorbeeld ziekte.
De werkgever heeft dus heel wat verantwoordelijkheden. Meer informatie vind je hier.
Maar… als jouw werkplek voor jou niet oké is, als je werkgever niet voldoende aan jou tegemoet kan komen of erger nog niet thuis geeft. Dan puntje bij paaltje ben jij zelf verantwoordelijk voor je werkgeluk of je werktevredenheid. (Over het verschil hiertussen lees je in mijn gratis e-book)
Waarom is loslaten van werkstress zo moeilijk?
Als we onder stress staan zien we minder mogelijkheden, we worden letterlijk dommer in onze acties omdat stress ons in de overlevingsstand brengt. We kunnen het grotere plaatje niet zien en onze creativiteit verdwijnt. We vechten, vluchten, bevriezen of checken uit. In het Engels mooier als fight, flight, freeze or faint.
Die stress reactie kies je niet maar die overkomt je (!). Je beleving van de situatie is dat op één of andere manier je veiligheid in het geding is. Dat kan gaan over baan zekerheid, je positie, je inkomen maar ook komen door geroddel, intimidatie of pesten.
Veiligheid is één van de basisbehoeften van mensen en salaris/ inkomen is daar een belangrijk onderdeel van. Zomaar stoppen is vaak geen optie. Je stress reactie zorgt er voor dat je moeilijk tot oplossingen komt om je stress te verminderen of nog mooier helemaal los te laten.
Vraag je gratis e-book aan om stress in/op je werk te verminderen en je werkgeluk te verhogen.
Puntje bij paaltje ben je zelf verantwoordelijk voor het verminderen van stress en je werkgeluk- al heeft zoals aan gegeven de werkgever ook verantwoordelijkheden naar jou toe. Met dit e-book krijg je handvatten om ondanks werkstress toch tot een constructieve actie te komen. Werk is te belangrijk en kost teveel van je tijd om ongelukkig en/of er ziek van te worden.